Scheiden in (beperkte) gemeenschap van goederen

Hoe werkt scheiden bij een gemeenschap van goederen of een geregistreerd partnerschap?

Hoe u uw bezittingen en schulden bij uw scheiding moet verdelen, wordt in eerste instantie bepaald door het huwelijksgoederenregime waarin u destijds getrouwd bent: in algehele gemeenschap van goederen of op huwelijkse voorwaarden. Daarnaast kennen we sinds 1 januari 2018 door een wetswijziging nog een andere huwelijksvorm: een beperkte gemeenschap van goederen. Huwelijken die na deze datum zijn gesloten vallen automatisch onder de beperkte gemeenschap van goederen. Wat zijn de algemene regels bij een scheiding voor een algehele en een beperkte gemeenschap van goederen en hoe verschillen deze regels onderling? En hoe werkt het bij een geregistreerd partnerschap?

Getrouwd of een geregistreerd partnerschap in een algehele gemeenschap van goederen

Als u voor 1 januari 2018 getrouwd bent en niet voor huwelijkse voorwaarden hebt gekozen, dan bent u automatisch in een algehele gemeenschap van goederen getrouwd. In de basis komt dat hier op neer:

  • Alle bestaande en toekomstige bezittingen en schulden zijn van u en uw partner samen
  • Erfenissen en schenkingen vallen in de gemeenschap van goederen behalve als de overledene of de schenker anders heeft bepaald
  • Zogenoemde verknochte goederen en pensioenen die vallen onder de Wet verevening pensioenen bij echtscheiding vallen niet in de gemeenschap van goederen
  • Bij scheiding hebben u en uw partner de onverdeelde helft in de bezittingen en schulden die tot de gemeenschap van goederen behoren

Deze regels gelden ook als u voor 1 januari 2018 een geregistreerd partnerschap zonder partnerschapsvoorwaarden bent aangegaan.

Getrouwd of een geregistreerd partnerschap in een beperkte gemeenschap van goederen

Bij een huwelijk na 1 januari 2018 bent u dus automatisch in beperkte gemeenschap van goederen getrouwd, tenzij u via de notaris toch een algehele gemeenschap van goederen heeft vastgelegd of andere huwelijkse voorwaarden bent aangegaan. Onder de beperkte gemeenschap vallen onder meer:

  • Bezittingen en schulden die voor het huwelijk van u en uw partner samen waren
  • Bezittingen en schulden die u en uw partner tijdens het huwelijk krijgen

Bezittingen en schulden die erbuiten vallen zijn bijvoorbeeld:

  • Bezittingen en schulden die alleen van u waren voor het huwelijk blijven alleen van u
  • Erfenissen of schenkingen die u voor of tijdens het huwelijk krijgt blijven van u. De erflater of schenker kan wel in het testament bepalen dat uw partner ook een deel krijgt

Het bovenstaande is ook van toepassing als u na 1 januari 2018 een geregistreerd partnerschap zonder partnerschapsvoorwaarden bent aangegaan.

Geregistreerd partnerschap met partnerschapsvoorwaarden

Heeft u bij het aangaan van het geregistreerde partnerschap partnerschapsvoorwaarden opgesteld? Dan gelden bij uw scheiding de afspraken die u hierin hebt vastgelegd. U kunt uw scheiding dan vergelijken met een scheiding met huwelijkse voorwaarden. Uw partnerschapsvoorwaarden kunt u terugvinden in de notariële akte die destijds voor u door een notaris is opgesteld. 

Aandachtspunten bij een beperkte gemeenschap van goederen of geregistreerd partnerschap

Bij de scheiding moet u kunnen aantonen dat de bezittingen die buiten de gemeenschap van goederen zijn gevallen, van u alleen zijn. Het is daarom verstandig om van belangrijke bezittingen bijvoorbeeld de aankoopnota te bewaren, maar ook het bewijs dat u deze bezitting heeft betaald uit vermogen dat van u privé is.

Bij erfenissen of grote schenkingen is het verstandig het testament of de schenkingsakte te bewaren. Of andere documenten over de verdeling van de erfenis. Ook is het belangrijk om dit vermogen niet te vermengen met vermogen dat tot de gemeenschap van goederen behoort. Bijvoorbeeld door de schenking te storten op een en/of bankrekening. Kunt u niet aantonen dat de bezittingen van u zijn? Dan krijgt uw ex-partner bij scheiding de helft van uw bezittingen.

Deze aandachtspunten zijn ook van toepassing bij een geregistreerd partnerschap zonder partnerschapsvoorwaarden.

Hoe zit het met scheiden in gemeenschap van goederen met een eigen bedrijf?

Een eigen onderneming valt in de algehele gemeenschap van goederen met uitzondering als de onderneming als een verknocht goed moet worden aangemerkt. Dat is slechts in heel specifieke situaties het geval. Bij de beperkte gemeenschap van goederen geldt dit in beginsel ook als u tijdens het huwelijk of het geregistreerde partnerschap de onderneming bent gestart. Bestond de eigen onderneming al voor het huwelijk of het geregistreerde partnerschap? Of is deze tijdens het huwelijk of het partnerschap verkregen uit erfenis of schenking of met geld dat niet tot de gemeenschap behoort? Dan blijft deze privé. Wel moet in dat geval ten bate van de gemeenschap een redelijke vergoeding komen voor de kennis, vaardigheden en arbeid van de ondernemer. Uit de wet komt niet naar voren hoe deze vergoeding moet worden bepaald. Dit kan tot discussies leiden.

En met het huis bij gemeenschap van goederen?

Als uw eigen woning door de scheiding moet worden verkocht, delen bij de algehele gemeenschap beide partners de opbrengst. Bij de beperkte gemeenschap ligt dit anders: is het huis voor het huwelijk of het geregistreerde partnerschap door een van u of door u beiden gekocht of is het huis na het huwelijk of het partnerschap gekocht? Dit bepaalt of het huis wel of niet in de beperkte gemeenschap valt. Ook investeringen vanuit privévermogen door één of beide partners kunnen nog een rol spelen.

Als een van u beiden de wens heeft om in het eigen huis te blijven wonen, moet eerst worden nagegaan of dit financieel mogelijk is in het geval de woning tot de gemeenschap behoort. Dit betekent dat eerst het inkomen en vermogen na de scheiding inzichtelijk moet zijn, zodat bekeken kan worden of u de hypotheek van de woning kunt betalen. Als dit realiseerbaar is dan moet u uw ex-partner uitkopen en moet een eventuele onder- of overwaarde (verschil van de waarde van de woning ten opzichte van de hypotheekschuld en rekening houdend met eventuele spaarproducten gekoppeld aan de hypotheek) voor de helft met uw partner verrekend worden.

Wat wij voor u kunnen betekenen

Bij de Scheidingsplanner is uw scheiding in goede handen. Wij begeleiden uw scheiding zowel juridisch als op financieel, fiscaal en emotioneel gebied. Het in kaart brengen van uw financiële toekomst na de scheiding is een van onze grootste krachten. Hierdoor kunnen wij u snel inzicht geven in alle financiële onderwerpen van uw scheiding. En niet onbelangrijk... alle fiscale consequenties worden voor u in kaart gebracht. Samen met u maken wij een compleet en persoonlijk Scheidingsplan® voor uw scheiding, zodat u verder kunt. Meer weten? Maak gerust een afspraak voor een vrijblijvend kennismakingsgesprek.