Hoe zit het met de belastingaangifte als de woning door één van beiden overgenomen wordt?

Gepubliceerd op 03-02-2019 door de Scheidingsplanner

Hoe u de betaalde hypotheekrente en het eigenwoningforfait op uw belastingaangifte dient op te nemen wanneer de woning door één van beiden overgenomen wordt, hangt af van of u:

  • Alleen eigenaar van de woning bent:
    U kunt zelf de betaalde hypotheekrente aftrekken en zelf het eigenwoningforfait invullen, als u of uw ex-partner zolang in de woning woont.
  • Samen met uw ex-partner eigenaar van de woning bent: 
    U kunt ieder de helft van de betaalde hypotheekrente aftrekken en ieder de helft van het eigenwoningforfait invullen, zolang u samen in de woning woont. Op het moment één van u beiden de woning verlaat, dient de achterblijver het gehele eigenwoningforfait op te geven. De achterblijver heeft namelijk een fiscale bijtelling als een belastbare verstrekking (van woongenot) als partneralimentatie in natura (de helft van het eigenwoningforfait van de vertrekker). De vertrekker heeft recht op een persoonsgebonden aftrek voor de helft van het eigenwoningforfait, waarmee de eigenlijke fiscale bijtelling van het eigenwoningforfait weer neutraal uitwerkt.
  • Uw ex-partner eigenaar van de woning is:
    Uw ex-partner kan de betaalde hypotheekrente aftrekken en het eigenwoningforfait invullen, als u of uw ex-partner zolang in de woning woont.

Scheidingsregeling

Als de overname van de woning een langere tijd duurt, kan de renteaftrek na een bepaalde periode vervallen voor degene die niet meer in het huis woont (vertrekker). In de wet is hier een termijn van 24 maanden voor opgenomen, gerekend vanaf het moment dat diegene (vertrekker) de woning daadwerkelijk heeft verlaten. 

Bijleenregeling
Verder moet u als vertrekker nog rekening houden met de zogehete ‘bijleenregeling’. Deze regeling houdt kortweg in dat u de overwaarde die vrijkomt bij de overname van de blijver van de woning, weer moet investeren in een eventuele nieuwe koopwoning. Als u dat niet doet, met andere woorden besteedt u de overwaarde aan andere consumptieve doeleinden dan mag u over het leningbedrag ter grootte van die overwaarde de verschuldige hypotheekrente niet aftrekken als eigenwoningrente. Het betreft dus voornamelijk een ‘fiscale’ boeteregeling.

Wat als één van u beiden de woning overneemt? 
Vanaf het moment dat de woning van u is, kunt u zelf de betaalde hypotheekrente aftrekken en het volledige eigenwoningforfait invullen. Uw maximale eigenwoningschuld is een optelsom van de volgende onderdelen:

  • uw eigen helft van de huidige hypotheeklening
  • kosten van de notariële leveringsakte
  • de helft van de overnameprijs van de bestaande woning (u neemt de helft van de woning over)
  • de naar rato toe te rekenen financieringskosten, onder andere de hypotheekadvieskosten, taxatiekosten en kosten van de hypotheekakte.

Overdrachtsbelasting 
In principe bent u geen overdrachtsbelasting verschuldigd als u uw ex-partner uitkoopt en daarmee het volledige eigendom van de eigen woning verkrijgt. Overdrachtsbelasting kan wel een rol spelen als u samenwoonde of gehuwd was onder huwelijkse voorwaarden én de woning geen gemeenschappelijk eigendom is.